Burdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi (MAKÜ) Veteriner Fakültesi araştırmacıları, küçükbaş hayvancılıkta verim kayıpları ve ölümlere yol açan Ektima hastalığına karşı yerel saha suşlarını kullanarak Türkiye’nin ilk inaktif Orf virüs aşısını üretti. Batı Akdeniz Bölgesi’nde yürütülen 10 yıllık saha taraması ve 3,5 yılı aşkın laboratuvar araştırmalarının ardından geliştirilen aşı, Türk Patent ve Marka Kurumu tarafından tescillenerek 20 yıl süreyle koruma altına alındı.

Saha İzolatlarından Geliştirilen Koruyucu Aşı

Halk arasında “Ektima” olarak bilinen ve koyun ile keçilerin yanı sıra insanlara da bulaşabilen (zoonotik) Orf hastalığı; özellikle kuzu ve oğlakların ağız, dudak, diş eti, meme ve ayak bölgelerinde lezyonlara neden oluyor. Ağızdaki yaralar sebebiyle annesini ememeyen ve yeterli kolostrum alamayan yavruların bağışıklık sistemi zayıflayarak ölüm riski artıyor. MAKÜ Veteriner Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Mehmet Kale öncülüğünde Prof. Dr. Yakup Yıldırım, Prof. Dr. Saime İsmet Gürhan, Dr. Sevinç Kant ve Arş. Gör. Dr. Yakup Sinan Orta tarafından geliştirilen inaktif aşı, hastalık oluşmadan önce koruyucu bağışıklık sağlamayı hedefliyor.

Ticarileştirme Çalışmaları Başlıyor

Dünyada kullanılan Orf aşılarının büyük oranının canlı aşı türünde olduğuna dikkat çeken Prof. Dr. Mehmet Kale, hazırlayış tekniği açısından Türkiye’de bir ilk olan inaktif aşının belirli bir doz ve yöntemle veteriner hekim kontrolünde uygulanması gerektiğini ifade etti. Patent sürecinin tamamlanmasıyla birlikte aşının ticarileştirilmesi ve sahada yaygın kullanıma sunulması hedefleniyor. Yükseköğretim Kurulu (YÖK) Başkanı Erol Özvar ve MAKÜ Rektörü Prof. Dr. Hüseyin Dalgar ise üniversitelerin bilimsel bilgiyi doğrudan üreticiye aktararak toplumsal faydaya dönüştürmesinin önemine vurgu yaptı.